Herb gminy Trzciana.

TEKSTY ŹRÓDŁOWE

Józef Admaczyk   "WSPOMNIENIA Z DZIAŁALNOŚCI W ARMII KRAJOWEJ W OKOLICACH TRZCIANY KOŁO BOCHNI"

Cz. IX

Przygotowania do "P" - powstania krakowskiego i "B" - "Burzy"

       W okręgu krakowskim od dnia 26.07. 1944 r. godz 1.00 obowiązywał w AK stan czujności w związku ze spodziewanym wybuchem powstania. Plan "Burza" miał na celu uderzenie na tyły wycofujących się Niemców. Rozkaz d-cy 12 pp AK nakazywał dowódcom batalionu opanowanie i rozpracowanie szczegółów zadań do "P"i"B". Okres największej aktywności w powiecie bocheńskim datuje się od 08.09.1944 r. Nie zrozumiałym było w tym czasie dla mnie prowadzenie obserwacji wspólnie z d-cą ppor. L. Skumielem ruchu Niemców na Poczcie Głównej w Krakowie. Było to między innymi przygotowanie do akcji "P". Inny przykład to ćwiczenia o tematyce "walki uliczne", "walki w mieście" itp. Początkowo na dowódcę pułku na czas powstania mianowano cichociemnego mjr saperów Jana Górskiego ps. "Chomik". Mjr.Górski ur. w Odessie skacze do Polski z 14 na 15.03. 1943 r. w okolicach Grodziska Mazowieckiego, jako szef oddziału III Obszaru Białostockiego. Po rozwiązaniu Obszaru Białostockiego wiosną  1944 r. został mianowany szefem sztabu Grupy Operacyjnej "Odra". Projektowany korpus AK z sił okręgu Kraków i Śląsk z zadaniem w "Burzy" miał za zadanie uderzenie w kierunku Górnego Śląska z uwzględnieniem Oświęcimia. Naczelnym dowódcą powstania miał być generał brygady "Odra" Stanisław Roztworowski. Zastępcą ''Chomika" miał być dotychczasowy dowódca 12 p.p AK "Topola". Mjr Górskiego "Chomika" aresztowało gestapo w Krakowie pod nazwiskiem Juliana Szablewskiego wraz z gen. St. Roztworowskim dnia 11.08.1944 r. Dwa dni później zostali rozstrzelani w kaźni gestapo przy ul. Pomorskiej w Krakowie. 12 pułk piechoty AK na czas powstania krakowskiego miał skoncentrować się pod Grabiem nad Wisłą, na zachód od Niepołomic i uderzyć na lotnisko w Czyżynach w Krakowie, a następnie opanować dworzec kolejowy. Po akcji pułk miał ponownie zgrupować się w Krakowie na Plantach na wprost poczty głównej. Do obrony Bochni projektowano sformować drugi pułk odwodowy pod dowództwem J. Kaczmarczyka "Turonia". Składać się miał z miejscowego batalionu WSOP z batalionu AK ze Szczurowej oraz batalionu zapasowego 12 p.p im. Ziemi Bocheńskiej. Do powstania nie doszło, ale na koniec 1944 r. bocheńskie AK miało zorganizowanych i przeszkolonych około 3 tysiące żołnierzy. W przeddzień wyzwolenia władze niemieckie proponowały dr Wł. Krupie objęcie administracji w Bochni. Ten jednak odmówił.
Dowódcy okręgu krakowskiego:
Pierwszym komendantem okręgu i obwodu krakowskiego ZWZ 1939-40 r. był gen. Tadeusz Komorowski "Bór". Po objęciu stanowiska zastępcy komendanta głównego ZWZ, a później komendanta AK, na jego miejsce przyszedł płk Józef Spychalski "Grudzień", "Luty" - aresztowany w marcu 1944 r. Został zamordowany w Sachsenhausen w październiku 1944 r. Płk. Przemysław Niekonicznikoff-Klukowski - to następny dowódca pełniący tą funkcję do wyzwolenia.

      Ciąg dalszy >>>        

<<< trzciana.pl

wstecz

<<< początek